BAHAGI 2
Parang binagsakan ng langit si Mateo nang marinig ang pag-amin ng sariling ina. Ang malamig na simoy ng hangin sa Quezon Memorial Circle ay tila naging yelo na nanuot hanggang sa kaibuturan ng kaniyang mga buto. Hindi makapaniwala si Mateo habang nakatitig kay Madam Corazon—ang babaeng itinuring niyang gabay sa moralidad, tagapagtanggol ng pamilya, at huwaran ng integridad.
—Ano ang ibig mong sabihin, Ina? —nanginig ang tinig ni Mateo, pilit pinipigilan ang nagbabadyang pagsabog ng galit dahil sa mga taong nagsisimula nang mag-jogging sa di-kalayuan. —Paano mong nagawa ito? At anong kinalaman mo sa sinapit ni Clara?
Hindi sumagot si Madam Corazon. Sa halip, lumapit siya sa kaniyang anak at hinawakan ang braso nito upang hilahin palayo. Subalit tinabig ni Mateo ang kaniyang kamay. Sa unang pagkakataon sa kaniyang tatlumpung taon ng buhay, nilabanan ni Mateo ang kaniyang ina nang may matinding poot sa kaniyang mga mata.
Humakbang si Mateo palapit sa lumang bench. Sa bawat hakbang, naririnig niya ang mahinang pag-ungol ng isa sa mga sanggol. Nang makalapit siya, kitang-kita niya ang panginginig ng katawan ni Clara. Marumi ang suot nitong kupas na jacket. Ang kaniyang mga pisngi ay humpak, may maiitim na bilog sa ilalim ng mga mata, at ang mga labi ay tuyot na tuyot. Ang tatlong sanggol—mga triplets na lalaki—ay siksikan sa kaniyang dibdib, nakabalot sa manipis at punit-punit na lampin habang nilalabanan ang ginaw ng umaga.
Nang hawakan ni Mateo ang balikat ni Clara, nagising ang babae nang may takot. Agad nitong niyakap nang mas mahigpit ang mga anak at bumaluktot, mistulang sanay na sanay na siyang ipagtanggol ang kaniyang sarili mula sa pananakit o pambabastos ng mga estranghero sa lansangan.
—Huwag po… maawa po kayo, aalis na po kami… —garalgal at paos na pakiusap ni Clara nang hindi pa idinidilat nang maayos ang kaniyang mga mata.
—Clara… —bulong ni Mateo.
Natigilan ang babae. Dahan-dahang iniangat ni Clara ang kaniyang ulo. Nang magtagpo ang kanilang mga paningin, nanlaki ang mga mata ni Clara. May bumalong na luha sa kaniyang maruming mukha, ngunit agad itong napalitan ng matinding takot nang mapansin niya si Madam Corazon na nakatayo ilang dipa mula sa kanilang likuran.
—M-Mateo? —nanginginig na sabi ni Clara. —B-bakit ka narito? Paano mo kami nahanap?
—Clara, anong nangyari sa iyo? Bakit ka naririto sa ganitong kalagayan? At ang mga batang ito… —napatingin muli si Mateo sa maliit na kamay ng sanggol na may nunal sa pulso. —Mga anak ko ba sila?
Bago pa makapagsalita si Clara, sumabat si Madam Corazon mula sa likod.
—Huwag kang maniwala sa kaniya, Mateo! —matigas at nanginginig na utos ng matanda. —Isang manloloko ang babaeng iyan! Matagal na panahon siyang nagtago, at ngayon ay magpapanggap na biktima upang perahan ka! Huwag mong dungisan ang pangalan ng pamilya Ramos para sa isang pulubi!
Nang marinig iyon ni Clara, tila nagising ang natitirang tapang sa kaniyang nanghihinang katawan. Pilit siyang umupo sa bench kahit halos hindi makatayo sa gutom at pagod. Tiningnan niya nang diretso si Madam Corazon.
—Pulubi? —mapait na ngumiti si Clara habang tumutulo ang luha. —Sino ba ang nagtulak sa akin dito, Madam Corazon? Sino ba ang sumira sa buhay ko limang taon na ang nakararaan?
Napatingin si Mateo sa kaniyang ina, pagkatapos ay muling lumuhod sa harap ni Clara sa semento. Hindi niya inalintana ang kaniyang mamahaling pantalon na nadumihan sa alikabok. Hinawakan niya ang malamig na kamay ni Clara.
—Clara, pakiusap, sabihin mo sa akin ang totoo. Noong gabing naghiwalay tayo sa opisina… bakit ka nagsumamo? Bakit ka nagpadala ng voice message?
Huminga nang malalim si Clara, nanginginig ang buong katawan. Inilipat niya ang tingin kay Mateo, may lungkot at panghihinayang.
—Noong gabing iyon, Mateo… pumunta ako sa opisina mo hindi para guluhin ka o pigilan ang mga pangarap mo. Pumunta ako roon dahil kumpirmadong buntis ako. Halos dalawang buwan na noon. Ngunit bago pa man ako makapagsalita, sinumbatan mo na ako. Sinabi mong sagabal ako sa kontrata mo sa mga dayuhan. Sinabi mong pera at tagumpay lang ang kailangan mo.
Napapikit si Mateo sa tindi ng hiya at pagsisisi. Naalala niya ang gabing iyon. Puno siya ng kayabangan at uhaw sa tagumpay, at naging bulag siya sa emosyon ng babaeng pinakamamahal niya.
—Nag-iwan ako ng voice message bandang alas-onse y media, —pagpapatuloy ni Clara. —Sabi ko sa mensahe, magkakaanak tayo. Humingi ako ng pagkakataong magkausap tayo kinabukasan sa isang coffee shop. Ngunit hindi ikaw ang dumating, Mateo. Ang iyong ina ang humarap sa akin.
Nilingon ni Mateo si Madam Corazon na ngayon ay nakatungo at nanginginig ang mga labi.
—Ano ang ginawa mo, Ina? —mariing tanong ni Mateo.
—Ipinahiya niya ako, —salaysay ni Clara. —Sinabi ng iyong ina na hindi ako kailanman magiging karapat-dapat sa pamilya Ramos. Sinabi niyang kung ipipilit ko ang bata, sisirain niya ang karera ng aking mga magulang sa probinsya at ipapakulong niya ang aking kapatid sa gawa-gawang kaso. Binigyan niya ako ng pera upang ipalaglag ang sanggol.
—Diyos ko… —napahawak si Mateo sa kaniyang sentido, hindi makapaniwala sa kasamaan ng kaniyang ina.
—Hindi ko tinanggap ang pera, —patuloy ni Clara. —Umuwi ako sa amin sa Quezon province upang itago ang pagbubuntis ko. Ngunit hindi tumigil si Madam Corazon. Ginipit niya ang sakahan ng aking ama hanggang sa mabaon kami sa utang. Namatay ang aking mga magulang sa labis na depresyon at sakit. At limang buwan ang nakalilipas, nang isilang ko ang triplets, lalo kaming naghirap dahil sa gastos sa panganganak at gamot. Pumunta ako rito sa Maynila upang maghanap ng trabaho, ngunit sino ang tatanggap sa isang inang may tatlong bagong silang na sanggol? Naubos ang ipon ko. Pinalayas kami sa inuupahang kwarto kahapon dahil hindi ako nakabayad. Wala na akong mapupuntahan pa…
Nang marinig ito, hindi na napigilan ni Mateo ang kaniyang mga luha. Ang kaniyang tagumpay, ang bilyun-bilyong piso sa kaniyang bangko, ang mga gusaling kaniyang pag-aari—lahat ng iyon ay nawalan ng kabuluhan. Naging bilyonaryo siya habang ang kaniyang sariling dugo at laman ay nagugutom sa kalsada.
Tumayo si Mateo at hinarap ang kaniyang ina.
—Bakit mo nagawa iyon, Ina? Bakit mo ipinagkait sa akin ang aking pamilya?
Umiyak na rin si Madam Corazon, ngunit may bahid pa rin ng tigas sa kaniyang tinig.
—Ginawa ko iyon para sa kapakanan mo, Mateo! —sigaw ng matanda. —Wala siyang mararating! Anak lang siya ng magsasaka! Kailangan mo ng babaeng mula sa mataas na lipunan na magpapatibay ng ating imperyo! Kung nalaman ng mga banyagang mamumuhunan na may nabuntis kang mahirap na babae, babagsak ang imahe mo at hindi pipirmahan ang kontrata! Inialay ko ang buong buhay ko para itayo ang kumpanyang iyan!
—At sinira mo ang pagkatao ko! —bulyaw ni Mateo, isang sigaw na nagpatahimik maging sa mga ibon sa paligid. —Hindi ko kailangan ng imperyo kung ang pundasyon nito ay kasinungalingan at kalupitan!
Tiningnan ni Mateo ang tatlong sanggol. Ang isa sa kanila ay nagsimulang umiyak dahil sa lamig. Agad na hinubad ni Mateo ang kaniyang mamahaling trench coat at maingat na ibinalot ito sa mga bata. Kinuha niya ang kaniyang telepono at tinawagan ang kaniyang personal na drayber at sekretarya.
—Magpadala ka ng tatlong sasakyan dito sa Quezon Memorial Circle ngayon din. Magdala ka ng pinakamahusay na pediatrician at medical team. Ihanda mo ang penthouse sa BGC. Ngayon din!
Nang ibaba niya ang telepono, binuhat ni Mateo ang isa sa mga sanggol. Sa sandaling dumampi ang maliit na katawan ng bata sa kaniyang dibdib, naramdaman niya ang isang uri ng pagmamahal na hindi kailanman naibigay ng kaniyang yaman. Tiningnan niya si Clara na umiiyak habang yakap ang dalawa pang anak.
—Patawarin mo ako, Clara. Patawarin mo ako sa limang taon ng pagkabulag. Ngunit ipinapangako ko, hinding-hindi na kayo muling matutulog sa lamig. Hinding-hindi na kayo muling magugutom.
Habang hinihintay nila ang mga sasakyan, nanatiling nakatayo si Madam Corazon sa gilid, nanginginig, unti-unting napagtatanto na sa kaniyang labis na pagnanais na kontrolin ang kapalaran ng kaniyang anak, tuluyan na niyang naiwala ang kaniyang lugar sa puso nito.