PUMUNTA AKO SA BASURAHAN UPANG HUMANAP NG IPAPAKAIN SA MGA ANAK KO—NGUNIT NANG UMUWI AKO, ISANG MAMAHALING KOTSE ANG NAKAPARADA SA HARAP NG BARONG-BARONG NAMIN, AT ANG LALAKING BUMABA RITO AY ANG ASAWA KONG INAKALA KONG PATAY NA

BAHAGI 2

Nabitawan ko ang bitbit kong lumang sako. Kumalat sa basang putikan ang dalawang kilong bigas na pinaghirapan ko buong umaga, kasama ang nakabalot na tuyo at kaunting asukal. Ngunit hindi ko na iyon nagawang pulutin. Ang tanging sumagi sa isip ko ay sina Leo at Luna.

“Ang mga anak ko!” pasigaw kong bulong habang humahakbang ako nang mabilis, halos madapa sa madulas na eskinita.

Bago pa man ako makalapit sa pinto ng aming dampa, humarang ang dalawang matatangkad na lalaking naka-amerikana. May mga nakasukbit na radyo at baril sa ilalim ng kanilang mga kasuotan.

“Miss, bawal lumapit,” malamig na sabi ng isa.

“Papasukin ninyo ako! Bahay ko ‘yan! Nariyan ang mga anak ko!” sigaw ko, pilit silang itinutulak kahit nanginginig ang mga binti ko sa gutom at takot. Ang marurumi kong kamay na may bahid ng uling at katas ng basura ay dumampi sa mamahaling tela ng kanilang damit, ngunit matigas silang parang pader.

Biglang bumukas ang pinto ng pinakagitnang itim na sasakyan.

Tumahimik ang buong paligid. Maging ang mga tambay at tsismosa sa aming lugar na dating humahamak sa akin ay napaurong. Isang pares ng makintab na sapatos na balat ang unang lumapat sa putik. Kasunod nito ay ang paglabas ng isang matangkad na lalaki na nakasuot ng pasadyang charcoal-gray suit. May gintong relo sa kaniyang pulso, maayos ang pagkakahawi ng makapal na buhok, at may tindig ng isang taong nagmamay-ari ng kalahati ng mundo.

Nang iangat niya ang kaniyang mukha, naramdaman kong huminto ang pag-ikot ng aking daigdig.

Ang hugis ng panga. Ang matangos na ilong. Ang malalalim at mapupungay na mata. At ang maliit na peklat sa itaas ng kaniyang kanang kilay—ang peklat na nakuha niya noong binata pa siya nang sagipin niya ako mula sa isang ligaw na aso sa probinsya.

“G-Gabriel…?” halos hindi marinig na lumabas sa aking mga nanunuyong labi.

Napalingon ang lalaki sa gawi ko. Sa isang iglap, nawala ang malamig at seryosong awra sa kaniyang mukha. Nanlaki ang kaniyang mga mata. Ang kaniyang mga labi ay nanginig habang nakatitig sa aking buong kaanyuan—sa aking buhok na magulo, sa maruming damit na butas-butas, at sa aking mga paang halos lumusot na sa manipis na tsinelas.

“Maya…” tawag niya. Ang boses na iyon. Ang boses na tatlong taon kong iniiyakan gabi-gabi habang hawak ang lumang litrato sa ilalim ng buwan.

“Hawiin ninyo ang daan! Bitawan ninyo siya!” galit na utos ng lalaki sa mga bantay.

Mabilis na tumabi ang mga bodyguard. Humakbang si Gabriel nang mabilis, hindi alintana ang mamahaling sapatos na lumulubog sa mabahong putik ng tambakan. Nang makarating siya sa harap ko, napatigil siya, tila natatakot na baka maglaho ako kapag hinawakan niya ako.

“Ikaw ba talaga ‘yan?” tanong ko habang bumubuhos ang luha sa marungis kong pisngi, lumilikha ng puting guhit sa gitna ng dumi. “O nababaliw na ako dahil sa gutom? Multo ka ba, Gabriel? Bakit ka narito?”

Hindi siya sumagot sa pamamagitan ng salita. Sa halip, hinila niya ako at niyakap nang napakahigpit.

Naisip kong itulak siya. “Gabriel, marumi ako! Mabaho ako, galing ako sa basurahan—”

“Wala akong pakialam!” humagulgol siya, isinubsob ang kaniyang mukha sa aking leeg kahit amoy usok at bulok na gulay ang aking damit. “Maya ko… asawa ko… patawarin mo ako. Patawarin mo ako, Diyos ko…”

Naramdaman ko ang kaniyang init. Ang kaniyang tibok ng puso. Totoo siya. Hindi siya multo. Ang asawa kong iniyakan ko sa loob ng tatlong taon ay buhay.

Bumukas ang tagpi-tagping pinto ng aming dampa. Lumabas si Leo, hawak ang kamay ng nakababatang kapatid na si Luna. Pareho silang payat, suot ang mga damit na napulot ko lamang sa tambakan.

“Nanay?” tawag ni Leo, takot na nakatingin sa maraming tao. “May pagkain na po ba?”

Kumawala si Gabriel sa yakap at dahan-dahang lumingon sa mga bata. Nang makita niya ang kaniyang mga anak—si Leo na kamukhang-kamukha niya, at si Luna na sanggol pa lamang noong siya ay mawala—napaluhod ang makapangyarihang bilyonaryo sa putikan sa harap ng mga bata.

“Leo… Luna…” bulong niya, pigil ang paghikbi habang iniaabot ang kaniyang mga kamay.

Nagtago si Luna sa likod ng kaniyang kuya. “Sino po siya, Nay? Bakit po siya umiiyak?”

Tumayo ako at lumapit sa mga bata, inakay sila palapit sa kanilang ama. “Leo, Luna… siya ang Tatay ninyo. Ang tatay na palagi kong ikinukuwento sa inyo gabi-gabi.”

Nanlaki ang mga mata ni Leo. Tiningnan niya ang mukha ni Gabriel, saka tumingin sa akin. “Bumalik na po si Tatay mula sa langit?”

Hindi na napigilan ni Gabriel ang kaniyang sarili. Hinila niya ang dalawang bata at niyakap ang mga ito sa kaniyang dibdib, hinahagkan ang kanilang mga noo at buhok kahit marumi ang mga ito. Ang mamahaling suit niya ay nadumihan ng putik at alikabok, ngunit tila ito ang pinakamahalagang sandali sa kaniyang buong buhay.

Matapos ang ilang minuto ng pag-iyak, tumayo si Gabriel at inutusan ang kaniyang mga tauhan. “Dalhin ang mga gamit nila—lahat ng alaala ng asawa ko. Ihanda ang sasakyan. Aalis na tayo sa impyernong ito.”

“Gabriel, sandali,” pigil ko sa kaniya habang pilit kong pinapakalma ang aking sarili. “Gusto kong malaman ang totoo. Tatlong taon. Tatlong taon kaming nagdildil ng asin. Kinain namin ang mga itinapon ng ibang tao. Nasaan ka? Bakit ngayon ka lang nagpakita nang ganito ang ayos mo? Bakit hindi mo kami binalikan?!”

Huminga nang malalim si Gabriel, bakas ang matinding pait sa kaniyang mga mata. “Sasabihin ko sa ‘yo ang lahat, Maya. Pero pakiusap, sumama muna kayo sa akin. Kailangang pakainin ang mga bata. Kailangan ninyong magpahinga sa isang ligtas na lugar.”

Isinakay kami sa pinakamalaking kotse. Ang marumi kong damit at ang maruruming paa ng aking mga anak ay lumapat sa malambot at mamahaling balat ng mga upuan ng Rolls-Royce. Sa loob ng sasakyan, may inilabas ang kaniyang assistant na sariwang pagkain—mainit na kanin, pritong manok, mga prutas, at sariwang gatas. Halos mag-unahan sina Leo at Luna sa pagkain. Umiiyak si Gabriel habang pinagmamasdan silang sumusubo, habang marahang hinahaplos ang aking kamay.

Dinala kami sa isang pribadong penthouse sa Bonifacio Global City (BGC). Malayo sa amoy ng nabubulok na basura, ang hangin dito ay amoy banilya at sariwang bulaklak. Matapos kaming mapaliguan at mabigyan ng malilinis at malalambot na kasuotan, pinatulog namin ang mga bata sa isang malaking kama na may makakapal na kubrekama.

Naupo kami ni Gabriel sa malawak na balkonahe na nakaharap sa nagniningning na mga gusali ng lungsod. Sa mesa sa pagitan namin, inilapag niya ang isang makapal na folder.

“Noong lumubog ang barko namin, Maya…” panimula ni Gabriel, nanginginig ang boses. “Tatlumpu’t anim na oras akong lumangoy sa gitna ng bagyo, nakakapit sa isang pirasong kahoy. Nawalan ako ng malay. Nang magising ako, nasa loob na ako ng isang pribadong ospital sa Hong Kong.”

“Hong Kong?” nagtataka kong tanong.

“Nasagip ako ng isang dayuhang yate,” pagpapatuloy niya. “Ang may-ari ng yate ay si Don Fernando Valderama, ang nag-iisang tagapagmana ng isa sa pinakamalalaking shipping lines sa Asya. Ngunit may malaking problema, Maya… nang magising ako, wala akong maalala. Amnesia. Hindi ko maalala ang pangalan ko, kung saan ako galing, o kung may pamilya ako.”

Napahawak ako sa aking dibdib.

“Naging mabuti sa akin si Don Fernando,” kwento pa ni Gabriel. “Dahil wala siyang anak at nakita niya ang sipag at talino ko sa pamamahala ng barko, itinuring niya akong parang sariling dugo. Pinasok niya ako sa kumpanya, pinag-aral ng finance at maritime law sa London, at binigyan ng bagong pagkakakilanlan bilang ‘Julian Valderama’. Sa loob ng tatlong taon, naging kanang kamay niya ako hanggang sa ipamana niya sa akin ang buong negosyo nang pumanaw siya anim na buwan na ang nakalilipas dahil sa kanser.”

“Kailan bumalik ang alaala mo?” tanong ko, nanginginig ang boses sa halo-halong emosyon.

“Dalawang linggo pa lamang ang nakalilipas,” tinitigan niya ako nang diretso sa mga mata, may panibagong luha na namuo sa kaniyang talukap. “Nagkaroon ng minor vehicular accident ang sinasakyan ko sa Makati. Tumama ang ulo ko sa bintana. At doon… sa isang iglap, bumuhos ang lahat. Ang pangalan mo. Ang ngiti mo. Si Leo na karga-karga ko. Ang pagbubuntis mo kay Luna bago ako pumalaot. Halos mabaliw ako sa loob ng ospital nang maalala ko ang lahat!”

“Kung ganoon… bakit hindi ka agad pumunta sa amin sa probinsya?”

Bumagsak ang panga ni Gabriel, at ang kaniyang mukha ay napalitan ng matinding galit. Binuksan niya ang folder sa mesa.

“Pumunta ako sa baryo natin sa Batangas noong isang linggo, Maya. Ngunit wala na kayo roon. Ang bahay natin ay giba na. Nang tanungin ko ang kapatid kong si Rodel at ang hipag nating si Susan… ang sabi nila sa akin…” huminto siya, tila nahihirapang bigkasin ang mga sumunod na salita.

“Anong sinabi nila?”

“Sinabi nila na matapos matanggap ang sampung milyong pisong insurance claim mula sa kumpanya ng lumubog kong barko, naglayas ka raw kasama ang isang mayamang lalaki, at dinala mo ang mga bata upang magpakalunod sa luho sa Maynila!”

Napatayo ako sa kinauupuan ko, nanlilisik ang mga mata sa sobrang pangingilabot at galit. “ANO?!”